ลูกค้ายกเลิกงานกลางคัน ผู้รับจ้างเรียกเงินได้แค่ไหน
เขียนโดย นายศรศักดา จิราพงษ์ · เผยแพร่ 6 ตุลาคม 2569
ทีมรับทำเว็บไซต์วางโครงงาน ซื้อซอฟต์แวร์และเริ่มเขียนระบบไปแล้ว แต่ลูกค้าส่งข้อความว่า “ขอยกเลิกโครงการ” ทั้งที่ยังไม่ถึงวันส่งมอบ ผู้รับจ้างควรคืนเงินทั้งหมด ทำงานต่อ หรือคิดค่าเสียหายอย่างไร?
ถ้าเป็นสัญญาจ้างทำของและงานยังไม่เสร็จ ผู้ว่าจ้างอาจเลิกสัญญาได้ แต่ต้องชดใช้ความเสียหายที่เกิดจากการเลิกนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 605 ผู้รับจ้างจึงไม่ควรสรุปว่าจะได้ค่าจ้างเต็มสัญญาหรือริบเงินล่วงหน้าทั้งหมด ต้องตรวจงานที่ทำจริง ค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้น เงินที่รับไว้ และเหตุเลิกสัญญาก่อน
กรณีไหนใช้แนวทางนี้ได้
บทความนี้เป็นวิธีดำเนินการสำหรับผู้รับจ้างที่ตกลงทำงานให้สำเร็จเป็นผลลัพธ์ เช่น ผลิตสินค้าเฉพาะแบบ ออกแบบหรือพัฒนาระบบ และผู้ว่าจ้างขอยุติก่อนงานเสร็จโดยไม่ได้กล่าวหาว่าผู้รับจ้างผิดสัญญา หากเป็นสัญญาจ้างแรงงาน สัญญาบริการต่อเนื่องที่ไม่มุ่งผลสำเร็จ หรือผู้รับจ้างส่งงานช้าและมีข้อพิพาทเรื่องความผิด หลักที่ใช้และยอดเรียกร้องอาจต่างออกไป
ข้อความ “หยุดก่อน” อาจเป็นเพียงการพักงาน ไม่ใช่การเลิกสัญญา ให้ขอคำยืนยันเป็นลายลักษณ์อักษรว่าต้องการหยุดชั่วคราวหรือยุติถาวร พร้อมวันที่มีผล อย่าอนุมานจากการไม่ตอบแชตเพียงอย่างเดียว
สิ่งที่ผู้รับจ้างควรทำทันที
- เปิดสัญญา ใบเสนอราคา ใบสั่งซื้อและเอกสารแก้ไข ดูขอบเขตงาน งวดเงิน สิทธิเลิกสัญญา การคืนเงิน และกรรมสิทธิ์ในงานที่ทำไปแล้ว
- ทำบันทึกสถานะ ณ วันที่ได้รับคำขอยกเลิก แยกงานเสร็จ งานระหว่างทำ วัสดุหรือบริการที่สั่งซื้อแล้ว และภาระผูกพันกับผู้รับเหมาช่วง ถ่ายภาพหรือส่งออกไฟล์งานเก็บไว้โดยไม่เผยแพร่ข้อมูลลูกค้า
- ส่งหนังสือหรืออีเมลยืนยันขอบเขตการหยุดงาน ขอให้ลูกค้ายืนยันวันเลิกและวิธีส่งมอบงานค้าง ระบุว่าการรับทราบคำขอไม่ใช่การยอมคืนเงินทั้งหมดหรือสละสิทธิเรียกร้อง
- ทำบัญชีแยกเงินรับล่วงหน้า ค่างานที่อ้างสิทธิ ค่าใช้จ่ายที่ยกเลิกไม่ได้ และต้นทุนที่ประหยัดได้เพราะไม่ต้องทำงานต่อ แนบหลักฐานของแต่ละรายการ
- เสนอปิดบัญชีและส่งมอบงานตามรายการที่ตกลงกัน หากยอดโต้แย้งสูง ให้ตรวจสัญญาก่อนออกใบลดหนี้หรือเซ็นใบยุติข้อพิพาท
ถ้าปัญหาเกิดจากลูกค้าไม่ส่งข้อมูลจนงานช้า ให้แยกสาเหตุไว้ก่อนตามแนวทางใน บทความลูกค้าไม่ส่งข้อมูลจนงานช้า เพราะอาจไม่ใช่การเลิกสัญญาโดยไม่มีเหตุ
เอกสารที่ควรเตรียม
- ข้อตกลง: สัญญา ใบเสนอราคา ใบสั่งซื้อและข้อตกลงแก้ไข ใช้ดูว่างานใดผูกพันและจ่ายงวดใดแล้ว
- ความคืบหน้า: ไฟล์ต้นฉบับ รายงานประชุม ภาพหน้างาน ใบส่งงานและอีเมลอนุมัติ ใช้พิสูจน์ว่างานไปถึงขั้นไหน
- เงินและต้นทุน: หลักฐานรับเงิน ใบกำกับภาษี ใบสั่งวัสดุ หลักฐานจ่ายผู้รับเหมาช่วงและรายการคืนเงิน ใช้คำนวณยอดสุทธิ
- ข้อพิพาท: ข้อความยกเลิก ข้อร้องเรียน หนังสือทวงหรือโต้แย้ง ใช้แยกเหตุเลิกและวันที่มีผล
ระยะเวลา ค่าใช้จ่าย และข้อผิดพลาดที่ควรเลี่ยง
เรื่องที่บัญชีงานและหลักฐานครบมักตกลงได้เร็วกว่าเรื่องที่มีงานหลายงวด ผู้รับเหมาช่วง หรือข้อกล่าวหาว่างานผิดสเปก ค่าทนาย ค่าเก็บพยานหลักฐาน และค่าใช้จ่ายดำเนินคดีต้องประเมินจากสัญญาและยอดที่พิพาท ไม่ควรอ้างราคาเหมารวม ส่วนค่าธรรมเนียมศาลเกิดขึ้นเฉพาะเมื่อเลือกดำเนินคดีและขึ้นกับคำขอ
ข้อผิดพลาดที่พบคือหยุดงานโดยไม่ตอบรับเป็นลายลักษณ์อักษร ลบไฟล์งานก่อนทำสำเนา ส่งใบคืนเงินเต็มจำนวนโดยยังไม่ปิดบัญชี และเรียกค่าจ้างทั้งสัญญาโดยไม่หักต้นทุนที่ไม่ต้องจ่ายแล้ว หากเงินล่วงหน้ามีลักษณะเป็นมัดจำหรือมีเบี้ยปรับ ให้ตรวจฐานสิทธิแยกต่างหากใน บทความมัดจำกับเบี้ยปรับต่างกันอย่างไร
เมื่อไรควรให้ทนายเข้าดูแล และทนายทำอะไรได้
ควรให้ทนายตรวจเมื่ออีกฝ่ายอ้างว่าผู้รับจ้างผิดสัญญา มีเงื่อนไขเลิกสัญญาหลายฉบับ ต้นทุนที่จ่ายคืนไม่ได้สูง หรือจะลงนามข้อตกลงยุติข้อพิพาท ทนายช่วยจัดลำดับเอกสาร แยกสิทธิค่าจ้างจากค่าสินไหม ตรวจยอดหักคืน ร่างหนังสือตอบและข้อตกลงส่งมอบ รวมถึงเจรจาหรือดำเนินคดีหากตกลงไม่ได้ ดูภาพรวมการร่างและตรวจข้อตกลงได้ใน คู่มือร่างและตรวจสัญญาธุรกิจ และ บริการตรวจสัญญาของสำนักงาน
คำถามที่พบบ่อย
ลูกค้ายกเลิกงานก่อนเสร็จ ผู้รับจ้างเก็บเงินล่วงหน้าทั้งหมดได้ไหม
สรุปไม่ได้จากคำว่า “เงินล่วงหน้า” เพียงคำเดียว ต้องดูข้อตกลง งานที่ทำและความเสียหายที่พิสูจน์ได้ แล้วหักยอดที่รับไว้ก่อน ผู้รับจ้างควรทำบัญชีปิดงานก่อนตอบว่าจะคืนหรือเรียกเพิ่ม
ถ้าลูกค้าบอกให้พักงาน ยังต้องส่งงานตามกำหนดเดิมไหม
ให้ขอคำยืนยันเรื่องการพักงาน ระยะเวลา และผลต่อกำหนดส่งเป็นลายลักษณ์อักษรทันที หากสัญญาไม่มีเงื่อนไขพักงาน ต้องตรวจว่าฝ่ายใดมีหน้าที่ใดค้างอยู่ก่อนจะถือว่ากำหนดเดิมเปลี่ยนแล้ว
แหล่งกฎหมายที่ใช้ตรวจบทความ
- ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 587 และ 605 เรื่องจ้างทำของและการเลิกก่อนงานเสร็จ เอกสารกฎหมายบนเว็บไซต์กรุงเทพมหานคร
ส่งคำว่า “ยกเลิกงานกลางคัน” พร้อมสัญญาและยอดเงินที่รับแล้ว ทาง LINE @thaichineselawfirm เพื่อขอรายการเอกสารที่ควรตรวจเบื้องต้น
เนื้อหานี้เป็นข้อมูลกฎหมายทั่วไป คำตอบของแต่ละกรณีอาจเปลี่ยนตามข้อเท็จจริง เอกสาร และกำหนดเวลา ควรให้ทนายตรวจข้อมูลก่อนลงนามหรือดำเนินการที่กระทบสิทธิ
