งานเสร็จแล้วแต่ไม่คืนเงินประกันผลงาน ทำอย่างไร

ผู้รับเหมาส่งมอบงานและมีใบตรวจรับแล้ว แต่ผู้ว่าจ้างยังถือเงินประกันผลงานไว้ โดยตอบเพียงว่า “เผื่อมีปัญหาภายหลัง” เวลาผ่านไปหลายงวดบัญชี ผู้รับจ้างจึงต้องแยกก่อนว่าเงินก้อนนี้เป็นเงินค้างจ่ายตามสัญญา หรือเป็นหลักประกันที่ยังไม่ครบเงื่อนไขคืน

คำตอบสั้น: หากครบเงื่อนไขคืนเงินประกันผลงานแล้ว ผู้รับจ้างมีเหตุเรียกชำระได้ แต่ต้องตรวจวันเริ่มและสิ้นสุดระยะประกัน ขั้นตอนส่งหนังสือขอคืน และข้อบกพร่องที่ผู้ว่าจ้างแจ้งไว้ ผู้ว่าจ้างอาจมีสิทธิยึดหน่วงค่าจ้างในกรณีงานล่าช้าหรือชำรุดบกพร่องตามกฎหมาย แต่ไม่ใช่เหตุให้เก็บเงินทุกก้อนโดยไม่ระบุปัญหาและหลักฐาน

กรณีใดเข้าข่าย

บทความอธิบายสิทธิและวิธีทวงเงินสำหรับสัญญาจ้างทำของที่หักเงินบางส่วนจากแต่ละงวดไว้เป็นหลักประกันผลงาน เช่น ก่อสร้าง ติดตั้งระบบ หรือผลิตงานตามสั่ง หากเป็นหนังสือค้ำประกันธนาคารแทนเงินสด หรือเป็นเงินมัดจำเริ่มงาน เงื่อนไขคืนอาจต่างกัน ต้องอ่านเอกสารจริง

สิ่งที่ควรทำตอนนี้

• รวบรวมสัญญา ใบตรวจรับ และใบหักเงินทุกงวด ทำตารางยอดเงินที่ถูกหักแยกจากยอดค่าจ้างค้างจ่าย
• ตรวจว่าระยะรับประกันเริ่มเมื่อใด นับจากส่งมอบ ตรวจรับ หรือวันอื่น และต้องมีเอกสารรับรองก่อนคืนหรือไม่
• ขอให้ผู้ว่าจ้างระบุข้อบกพร่องเป็นรายการ พร้อมวันที่พบ รูปถ่าย และเงื่อนไขสัญญาที่ใช้อ้างหักเงิน แล้วตรวจว่าแจ้งภายในเวลาหรือไม่
• หากมีข้อบกพร่องจริง ให้เสนอแนวแก้และทำบันทึกปิดรายการ หากโต้แย้ง ให้สงวนสิทธิและเสนอคืนเฉพาะส่วนที่ไม่มีข้อพิพาท
• เมื่อครบเงื่อนไข ให้ส่งหนังสือทวงคืนตามช่องทางในสัญญา ระบุยอด วิธีคำนวณ วันครบกำหนด และหลักฐานแนบ

ถ้าผู้ว่าจ้างอ้างว่ารับงานแล้วเพิ่งพบข้อบกพร่อง อ่าน สิทธิหลังตรวจรับงาน และหากปัญหาคือค่าจ้างงวดปกติไม่จ่าย ดู วิธีทวงค่าจ้างหลังส่งงาน

เอกสารที่ควรเตรียม

คู่สัญญา: สัญญาและภาคผนวกเพื่อตรวจนิยามเงินประกัน งาน: ใบส่งมอบ ใบตรวจรับ รายการแก้ไข เพื่อตรวจวันเริ่มประกัน เงิน: ใบแจ้งหนี้ ใบหักเงินและสลิปชำระ เพื่อคำนวณยอดจริง ข้อพิพาท: หนังสือแจ้งชำรุด รูปถ่าย และคำตอบ เพื่อแยกยอดที่มีข้อโต้แย้ง

ระยะเวลา ค่าใช้จ่าย และข้อพลาด

ระยะเวลาขึ้นกับวันตรวจรับและระยะรับประกันที่ตกลง ไม่ใช่วันที่ผู้รับจ้างรู้สึกว่างานเสร็จ หากมีหลายงวด หลายโครงการ หรือข้อบกพร่องที่ต้องให้วิศวกรตรวจ ต้นทุนจะสูงขึ้น ค่าคัดเอกสาร ค่าผู้เชี่ยวชาญและค่าทนายต้องประเมินจากงานจริง

ข้อผิดพลาดคือรวมเงินประกันกับค่าจ้างค้างชำระเป็นยอดเดียว ทวงโดยไม่แนบใบตรวจรับ หรือเซ็นปิดงานว่าไม่มีสิทธิเรียกร้องใดอีกก่อนตรวจบัญชีเงินประกัน

เมื่อใดควรให้ทนายรับช่วง

หากผู้ว่าจ้างยกข้อบกพร่องหลายรายการ หักค่าซ่อมเกินยอดประกัน หรือเสนอให้ลงนามปลดหนี้ก่อนคืนเงิน ควรให้ทนายตรวจ ทนายช่วยคำนวณยอดตามเอกสาร ตรวจสิทธิยึดหน่วง ร่างหนังสือทวงพร้อมสงวนสิทธิ เจรจาปิดรายการแก้ไข และเตรียมพยานหลักฐานหากต้องฟ้องเรียกเงิน

คำถามที่พบบ่อย

มีใบตรวจรับแล้วต้องคืนเงินทันทีไหม

ไม่เสมอไป ถ้าสัญญากำหนดระยะประกันและเอกสารขอคืนไว้ ต้องตรวจเงื่อนไขนั้นก่อน

ผู้ว่าจ้างอ้างงานเสียแต่ไม่ส่งรายการ ต้องทำอย่างไร

ขอรายละเอียดเป็นหนังสือและนัดตรวจร่วม อย่าเพิ่งรับรองยอดค่าซ่อมที่ยังไม่เห็นหลักฐาน

ดูแนวทางวางเงื่อนไขประกันผลงานใน คู่มือสัญญาธุรกิจ และ บริการตรวจสัญญา

เนื้อหานี้เป็นข้อมูลกฎหมายทั่วไป คำตอบของแต่ละกรณีอาจเปลี่ยนตามข้อเท็จจริง เอกสาร และกำหนดเวลา ควรให้ทนายตรวจข้อมูลก่อนลงนามหรือดำเนินการที่กระทบสิทธิ

📚 แหล่งกฎหมายที่ใช้ตรวจ

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 597, 598 และ 599 จาก เอกสารกฎหมายฉบับเผยแพร่โดยหน่วยงานรัฐ