ผู้ว่าจ้างส่งวัสดุไม่เหมาะกับงาน ผู้รับจ้างรับผิดไหม
เขียนโดย นายศรศักดา จิราพงษ์ · ต้นฉบับตรวจข้อมูล 21 ตุลาคม 2569
เจ้าของงานเลือกซื้อกระเบื้องและกาวมาเอง ผู้รับเหมารับติดตั้งตามที่สั่ง หลังใช้งานพื้นเริ่มหลุด เจ้าของเรียกให้รื้อทำใหม่ทั้งหมด แต่ช่างบอกว่าวัสดุผิดประเภทจึงไม่ใช่ความรับผิดของตน
ผู้รับจ้างอาจไม่ต้องรับผิดเมื่อความบกพร่องหรือความชักช้าเกิดจากวัสดุหรือคำสั่งของผู้ว่าจ้าง ตามมาตรา 591 แต่ถ้ารู้อยู่แล้วว่าวัสดุไม่เหมาะหรือคำสั่งไม่ถูกต้องและไม่เตือน ก็มีข้อยกเว้นที่ทำให้ยังต้องรับผิด ต้องพิสูจน์สาเหตุจริงด้วย การที่เจ้าของซื้อวัสดุเองไม่ได้ทำให้ผู้รับจ้างพ้นความผิดเรื่องติดตั้งหรือดูแลวัสดุทุกอย่าง
กรณีของใครบ้างที่เข้าข่าย
- งานจ้างทำของ เช่น ก่อสร้าง ติดตั้ง หรือผลิตชิ้นงาน ซึ่งผู้ว่าจ้างส่งวัสดุให้ผู้รับจ้างใช้
- ผู้ว่าจ้างสั่งเปลี่ยนวิธีทำหรือใช้วัสดุต่างจากแบบ แล้วเกิดข้อบกพร่องหรือส่งงานช้า
- ทั้งสองฝ่ายต้องตกลงแก้งาน แต่ยังโต้แย้งว่าเกิดจากวัสดุ ฝีมือ หรือเหตุร่วมกัน
ต้องแยกจากกรณีผู้รับจ้างเป็นผู้จัดหาวัสดุเอง ซึ่งมาตรา 589 กำหนดให้จัดหาชนิดที่ดี และมาตรา 595 ให้นำหลักซื้อขายมาใช้กับความบกพร่องของวัสดุนั้น ไม่ใช้คำว่าเจ้าของเลือกสีหรือยี่ห้อเพียงอย่างเดียวแทนการตรวจว่าใครรับหน้าที่จัดหาตามสัญญา
สิ่งที่ควรทำตอนนี้
- แยกงานที่ได้รับผลออกจากส่วนอื่น ทำรายการวัสดุ ล็อต รุ่น ผู้สั่งซื้อและผู้รับเข้าหน้างาน เทียบกับสเปกและคำแนะนำผู้ผลิต
- เก็บตัวอย่างวัสดุและภาพวิธีติดตั้ง รวมทั้งสภาพการเก็บ อย่ารื้อหรือทิ้งทุกชิ้นก่อนตรวจร่วม หากมีความเสี่ยงให้กั้นพื้นที่และให้ผู้เชี่ยวชาญประเมินก่อน
- ส่งหนังสือแจ้งข้อสังเกตที่พบ พร้อมผลต่อคุณภาพและกำหนดส่ง ขอคำตอบจากผู้มีอำนาจในเวลาที่สอดคล้องกับงาน ไม่สร้างเอกสารย้อนหลังให้เหมือนเคยเตือนแล้ว
- นัดตรวจร่วมกับผู้ว่าจ้างและผู้เชี่ยวชาญที่เหมาะกับวัสดุ แยกข้อเท็จจริงที่เห็นจากความเห็นเรื่องสาเหตุ และบันทึกส่วนที่ยังต้องทดสอบ
- ก่อนแก้งาน ทำข้อตกลงรายการรื้อและติดตั้งใหม่ ผู้จัดหาวัสดุ ค่าใช้จ่าย ระยะเวลา และผลต่อการรับประกัน หากยังไม่ตกลงผู้รับผิด ให้ระบุว่าส่วนใดยังสงวนไว้ ไม่เซ็นรับผิดทั้งหมดเพียงเพื่อให้เริ่มซ่อม
หน้าที่ดูแลกับหน้าที่เตือนต่างกัน
มาตรา 590 ให้ผู้รับจ้างใช้วัสดุที่ผู้ว่าจ้างส่งให้ด้วยความระมัดระวังและประหยัด รวมถึงคืนของเหลือเมื่อเสร็จงาน ส่วนมาตรา 591 ตรวจว่างานเสียเพราะวัสดุหรือคำสั่ง และผู้รับจ้างรู้ความไม่เหมาะสมนั้นแต่ไม่เตือนหรือไม่ หากเก็บวัสดุผิดวิธีจนเสียเอง การอ้างว่าเจ้าของเป็นคนซื้อยังไม่ตอบประเด็น
คำเตือนควรบอกผลที่จะเกิดกับงาน
กฎหมายไม่ได้ใช้แบบฟอร์มเตือนเฉพาะในมาตรา 591 แต่เพื่อพิสูจน์ภายหลัง ควรระบุวัสดุรุ่นใด ไม่เหมาะกับงานส่วนใด มีข้อกำหนดทางเทคนิคอะไร และควรแก้อย่างไร เก็บหลักฐานว่าส่งถึงผู้มีอำนาจตัดสินใจแล้ว การเขียนกว้าง ๆ ว่า 'ไม่รับประกัน' ไม่ได้ยืนยันว่ามีการเตือนความเสี่ยงที่เกิดจริง
อนุมัติให้ทำต่อไม่ได้ล้างความผิดทุกกรณี
ถ้าผู้ว่าจ้างยืนยันให้ใช้หลังทราบคำเตือน ต้องบันทึกเนื้อหาที่รับรู้และทางเลือกที่ปฏิเสธ แต่ยังต้องตรวจความผิดด้านฝีมือและหน้าที่ตามสัญญาแยกกัน อย่ารับทำสิ่งที่เห็นว่าไม่ปลอดภัยแล้วหวังพึ่งเพียงหนังสือสละสิทธิ ต้องให้ผู้มีคุณสมบัติทางเทคนิคตรวจวิธีที่ปลอดภัยก่อน
เอกสารที่ควรเตรียม
- คู่สัญญา: สัญญาจ้าง แบบ BOQ และอำนาจผู้สั่งเปลี่ยนงาน ใช้ตรวจขอบเขตหน้าที่
- ทรัพย์สินและวัสดุ: ใบซื้อ ใบส่งของ สเปกผู้ผลิต ผลทดสอบและตัวอย่างวัสดุ ใช้ตรวจความเหมาะสมและที่มาของข้อบกพร่อง
- หนี้และค่าใช้จ่าย: งวดค่าจ้างที่จ่ายแล้ว ราคาวัสดุ ค่าแก้และงานเพิ่ม ใช้ป้องกันการคิดซ้ำหรือหักยอดที่ยังพิพาท
- ข้อพิพาท: คำเตือน คำยืนยันให้ทำต่อ รายงานตรวจงานและรูปตามวันเวลา ใช้ตรวจว่ารู้ปัญหาเมื่อใดและทำอะไรแล้ว
- เจ้ามรดกและทายาท: เตรียมเฉพาะเมื่อคู่สัญญาบุคคลธรรมดาเสียชีวิตและต้องตรวจผู้มีสิทธิดำเนินการแทน
ระยะเวลาและค่าใช้จ่าย
ระยะเวลามักขึ้นกับการทดสอบสาเหตุ การเข้าหน้างาน และการหาวัสดุทดแทน ค่าใช้จ่ายอาจมีค่าผู้เชี่ยวชาญ ค่าทดสอบและค่ารื้อแยกจากค่าทนายกับค่าธรรมเนียมศาล ต้องประเมินจากรายการงานจริง หากเป็นการเรียกผู้รับจ้างรับผิดเพื่อความชำรุด ให้แยกช่วงที่ความบกพร่องต้องปรากฏตามมาตรา 600 ออกจากกำหนดฟ้องตามมาตรา 601 ซึ่งกำหนด 1 ปีนับแต่ความชำรุดปรากฏ อย่ารอผลเจรจาโดยไม่ตรวจวันที่
ข้อผิดพลาดที่พบ
- สรุปจากชื่อคนในใบเสร็จวัสดุทันที โดยไม่ดูหน้าที่ตามสัญญาหรือสาเหตุความเสียหาย
- รู้ว่าวัสดุไม่เหมาะแต่ติดตั้งต่อโดยไม่มีหลักฐานการเตือน
- ลงชื่อยอมแก้ทุกอย่างฟรีก่อนมีผลตรวจ ทำให้เกิดข้อโต้แย้งว่าได้รับสภาพความรับผิดแล้ว
- ส่งรูปเพียงส่วนที่สนับสนุนฝ่ายตน ไม่เก็บสภาพการจัดเก็บและวิธีทำงานทั้งหมด
จุดที่ควรให้ทนายเข้าดูแล
ควรให้ทนายตรวจเมื่อมีการเรียกค่ารื้อใหม่ทั้งงาน หักค่าจ้างจำนวนมาก มีข้อบกพร่องหลายสาเหตุ หรือข้อความอนุมัติมาจากคนที่อำนาจไม่ชัด หากกระทบโครงสร้างหรือความปลอดภัย ต้องให้วิศวกรหรือผู้เชี่ยวชาญที่เกี่ยวข้องประเมินร่วมด้วย
ทนายช่วยอะไรได้บ้าง
ทนายช่วยเทียบหน้าที่ตามสัญญากับคำสั่งจริง ตรวจหลักฐานการเตือน จัดประเด็นให้ผู้เชี่ยวชาญวิเคราะห์ ร่างข้อตกลงแก้งานและค่าใช้จ่าย รวมถึงประเมินสิทธิค่าจ้างหรือค่าเสียหาย โดยไม่รับรองสาเหตุทางเทคนิคแทนผู้เชี่ยวชาญ
ขอบเขตงานที่เกี่ยวข้องอยู่ในหน้า บริการร่างและทบทวนสัญญาทางกฎหมาย
คำถามที่พบบ่อย
เตือนใน LINE ใช้เป็นหลักฐานได้ไหม
ควรเก็บข้อความทั้งบทสนทนา วันเวลา ผู้รับ ไฟล์ที่แนบและคำตอบ ไม่ตัดเหลือเพียงภาพประโยคเดียว ต้องพิสูจน์ได้ว่าเป็นการเตือนเรื่องใดและถึงคนที่มีหน้าที่ตัดสินใจจริง
เจ้าของเลือกวัสดุเอง ช่างปฏิเสธแก้งานได้ทั้งหมดไหม
ไม่ได้สรุปเช่นนั้น ต้องตรวจสาเหตุ ความรู้และการเตือนของช่าง รวมถึงการติดตั้งและการเก็บวัสดุ หากฝีมือหรือการดูแลของผู้รับจ้างมีส่วนทำเสีย ยังต้องประเมินความรับผิดส่วนนั้น
เลือกอ่านเรื่องที่เกี่ยวข้อง
ภาพรวมและเส้นทางไปยังคำถามอื่นอยู่ใน คู่มือร่างและตรวจสัญญาธุรกิจ ฉบับสมบูรณ์ 2026
จัดหน้าที่ผู้จัดหาวัสดุและเอกสารงานให้ชัดตาม สัญญารับเหมาก่อสร้าง ต้องมีอะไร ป้องกันงานช้าและงบบาน
ถ้ารับงานไปแล้วเพิ่งพบปัญหา ให้ตรวจ ตรวจรับงานแล้วเจอข้อบกพร่อง ยังเรียกให้แก้ได้ไหม
หากมีงานแก้นอกขอบเขตเดิม ให้แยกประเด็น ผู้รับเหมาขอค่างานเพิ่ม ต้องจ่ายไหม ตรวจสัญญาตรงไหน
ติดต่อเพื่อเตรียมเอกสาร
ส่งคำว่า "ข้อพิพาทวัสดุก่อสร้าง" พร้อมประเภทงานและวันที่พบข้อบกพร่อง ทาง LINE @thaichineselawfirm เพื่อรับรายการเอกสารเบื้องต้น
คำเตือน
เนื้อหานี้เป็นข้อมูลกฎหมายทั่วไป คำตอบของแต่ละกรณีอาจเปลี่ยนตามข้อเท็จจริง เอกสาร และกำหนดเวลา ควรให้ทนายตรวจข้อมูลก่อนลงนามหรือดำเนินการที่กระทบสิทธิ
แหล่งอ้างอิงที่น่าเชื่อถือ
ตรวจเอกสารกฎหมายสำหรับประเด็นที่อ้างเมื่อ 21 ตุลาคม 2569 ไม่ได้นำบทสรุปของบทความเก่ามาใช้แทนตัวบทกฎหมาย
